Nga rënia e qerpikëve te “mjegulla në tru” – simptomat që shfaqen herët dhe shpesh ngatërrohen me sëmundje të tjera
Gluteni mund të duket i padëmshëm, por te disa persona mund të shkaktojë në heshtje probleme serioze shëndetësore. Shpesh pa shenja paralajmëruese, veprimi i tij mund të mbetet i paidentifikuar, duke shkaktuar dëmtime afatgjata.
Humbja e qerpikëve
Intoleranca ndaj glutenit, veçanërisht te sëmundja celiake, mund të çojë në rënie të flokëve, përfshirë edhe qerpikët. Dëmtimet e zorrës së hollë të shkaktuara nga gluteni mund të çojnë në përthithje të dobët të lëndëve ushqyese, duke shkaktuar mungesë të vitaminave dhe mineraleve thelbësore si zinku, hekuri dhe biotina, të cilat janë kyçe për rritjen e shëndetshme të flokëve.
Probleme me tretjen
Simptomat e ndjeshmërisë ndaj glutenit prekin kryesisht sistemin tretës dhe mund të shfaqen si të përziera, fryrje, diarre, dhimbje barku dhe ndonjëherë kapsllëk. Këto simptoma shpesh keqinterpretohen si shenja të gjendjeve të tjera, gjë që mund të çojë në diagnoza të gabuara, si sindroma e zorrës së irrituar (IBS). Vlerësimet tregojnë se IBS prek 10–15% të popullsisë globale. Te personat me ndjeshmëri ndaj glutenit, diagnozat e gabuara mund të vonojnë trajtimin e duhur dhe të zgjasin shqetësimet.
Ndryshime në peshë
Intoleranca ndaj glutenit mund të shkaktojë ndryshime të papritura në peshë, duke çuar në humbje ose shtim të pashpjegueshëm të kilogramëve. Këto ndryshime shpesh janë pasojë e inflamacionit në nivel qelizor dhe çrregullimit të proceseve normale metabolike. Nëse ndryshimet e papritura në peshë shoqërohen me simptoma shtesë si lodhje, probleme me tretjen ose mungesë të vitaminave dhe mineraleve thelbësore, kjo mund të tregojë intolerancë ndaj glutenit.
Probleme hormonale
Intoleranca ndaj glutenit mund të lidhet me disbalancë hormonale, e cila shfaqet me cikle menstruale të çrregullta, ndryshime të papritura në peshë, sindromë premenstruale (PMS) dhe çrregullime të gjumit. Këto simptoma janë veçanërisht të dukshme gjatë pubertetit, shtatzënisë dhe menopauzës dhe shfaqen më shpesh te gratë, duke theksuar një efekt të mundshëm gjinor të intolerancës ndaj glutenit në shëndetin hormonal.
Probleme të sistemit nervor qendror
Konsumimi i glutenit lidhet me rritje të inflamacionit dhe të përshkueshmërisë së zorrëve, çka mund të shkaktojë simptoma neurologjike dhe psikologjike. Këto përfshijnë vështirësi në përqendrim, depresion, ankth, pagjumësi, lodhje, irritim dhe ndjesinë e “mjegullës në tru”. Personat me intolerancë ndaj glutenit vuajnë më shpesh nga migrena, ndërsa dhimbjet e kokës shfaqen shpesh 30–60 minuta pas konsumimit të ushqimeve që përmbajnë gluten, transmeton Telegrafi.
Probleme me lëkurën dhe thonjtë
Ndjeshmëria ndaj glutenit mund të shkaktojë probleme të lëkurës si keratoza pilaris dhe dermatiti herpetiform. Skuqjet mund të jenë kruajtëse dhe të inflamuara, dhe shfaqen në duar, trung, fytyrë, vithe, bërryla ose në vijën e flokëve. Gluteni mund të kontribuojë gjithashtu në dobësimin e thonjve dhe irritime të lëkurës të ngjashme me ekzemën.
Çrregullim i vëmendjes
Çrregullimi i vëmendjes me hiperaktivitet (ADHD), i cili karakterizohet nga vëmendje e shkurtër, impulsivitet dhe vështirësi në vetërregullim, mund të lidhet me intolerancën ndaj glutenit. Dieta pa gluten mund të ndihmojë në uljen e simptomave te personat me ndjeshmëri ndaj glutenit që kanë ADHD.
Dhëmbë të dobët
Gluteni mund të pengojë përthithjen e lëndëve ushqyese dhe mineraleve të rëndësishme, përfshirë kalciumin, çka mund të çojë në probleme dentare si kariesi, smalti i ndjeshëm dhe aftet e përsëritura.
Anemi nga mungesa e hekurit
Sëmundja celiake shpesh njihet përmes anemisë së shkaktuar nga mungesa e hekurit. Simptomat përfshijnë lodhje të vazhdueshme, frymëmarrje të shkurtër, dhimbje koke, lëkurë dhe mukozë të zbehtë, e ndonjëherë edhe dhimbje kyçesh. Shkaku themelor është gluteni, i cili dëmton mukozën e zorrëve dhe pengon përthithjen e hekurit.
Sëmundje autoimune
Personat me sëmundje autoimune shpesh kanë histori intolerance ndaj glutenit. Sëmundja celiake bën që sistemi imunitar të sulmojë gabimisht mukozën e zorrëve, duke rritur rrezikun për sëmundje të tjera autoimune si tiroiditi autoimun, hepatiti, sëmundja e Crohn-it, diabeti, vitiligoja, artriti reumatoid dhe skleroza multiple.
“Gurëza” në bajame
Te personat e ndjeshëm ndaj glutenit shpesh shfaqen gurëza në bajame, grumbullime mbetjesh dhe bakteresh. Kalimi në një dietë pa gluten mund t’i zvogëlojë ndjeshëm ose t’i eliminojë këto grumbullime.
Rënia e flokëve
Intoleranca ndaj glutenit mund të shkaktojë rënie të flokëve, veçanërisht te personat me sëmundje celiake. Kjo është pasojë e keqpërthithjes së lëndëve ushqyese si hekuri, zinku dhe biotina, të domosdoshme për rritjen e shëndetshme të flokëve. Reagimi autoimun i shkaktuar nga gluteni mund të synojë gjithashtu folikulat, duke çuar në gjendje si alopecia areata. /Telegrafi/