Qershori i këtij viti ishte më i nxehti i regjistruar ndonjëherë në Evropën Perëndimore dhe i dyti më i ngrohti globalisht me 1.39°C mbi mesataren e vlerësuar para-industriale, sipas shërbimeve të ndryshimeve klimatike të Bashkimit Evropian.
Temperaturat rekord të tokës përkuan me temperaturat më të ngrohta të sipërfaqes së detit të qershorit të vëzhguara ndonjëherë, duke theksuar akumulimin e vazhdueshëm të nxehtësisë brenda sistemit klimatik të Tokës, tregojnë të dhënat nga Shërbimi i Ndryshimit Klimatik Kopernikus i BE-së dhe Qendra Evropiane për Parashikime të Motit me Afat Mesëm (ECMWF) të publikuara të enjten.
“Së bashku, këto të dhëna pasqyrojnë një sistem klimatik që vazhdon të grumbullojë nxehtësi. Rezultati është valë nxehtësie gjithnjë e më intensive, një oqean vazhdimisht i ngrohtë dhe rreziqe në rritje për njerëzit, ekosistemet dhe infrastrukturën në të gjithë Evropën dhe më gjerë”, tha Samantha Burgess, udhëheqëse strategjike për klimën në ECMWF.
Evropa Perëndimore dhe Qendrore përjetuan një valë të nxehtë intensive në fund të qershorit që shkatërroi rekordet mujore dhe të të gjitha kohërave të temperaturës në disa vende, përfshirë Gjermaninë dhe Republikën Çeke.
Ngjarja pasoi një valë të nxehti jashtëzakonisht të fortë në maj dhe u pasua nga një tjetër që filloi në fillim të korrikut, duke ilustruar një model gjithnjë e më të vazhdueshëm të nxehtësisë ekstreme të verës.
Vazhdimi i shpejtë i valëve të mëdha të nxehtësisë sugjeron që nxehtësia ekstreme nuk është më një ngjarje e izoluar, por një tipar gjithnjë e më i zgjatur i verave evropiane, transmeton Telegrafi.
Ndikimet u shtrinë përtej temperaturave të larta me kushte të thata në pjesën më të madhe të Evropës, veçanërisht në Gadishullin Iberik, Francën jugore dhe pjesë të Evropës Lindore, rritën aktivitetin e zjarreve në pyje, ulën rrjedhat e lumenjve dhe intensifikuan rrezikun e thatësirës, gjë që dëmton prodhimin e ushqimit.
Profesori Ottmar Edenhofer, kryetar i organit të pavarur këshillues për klimën të BE-së, bordit këshillues shkencor evropian për ndryshimet klimatike, tha se arritja e objektivave klimatike të BE-së për vitet 2040 dhe 2050 në një mënyrë me kosto efektive kërkon “ulje domethënëse të emetimeve në të gjithë ekonominë”.
“Ndërsa bujqësia ka bërë përparim, shkalla dhe ritmi i reduktimeve nuk janë ende të mjaftueshme. Sektori do të duhet të përshpejtojë veprimet në vitet në vijim – për të ndihmuar në arritjen e neutralitetit klimatik dhe për të mbrojtur jetesën e fermerëve, për të mbështetur komunitetet rurale dhe për të siguruar furnizimin me ushqim të Evropës ndërsa klima vazhdon të ndryshojë”, tha Edenhofer pas publikimit të një raporti në mars.
Ndërkohë, valët e nxehtësisë detare u përhapën në të gjithë bregdetin perëndimor të Mesdheut dhe Atlantikut, duke kërcënuar ekosistemet detare. Globalisht, qershori 2026 regjistroi temperaturat më të larta të sipërfaqes së detit të qershorit për oqeanet pa akull të botës, duke tejkaluar mezi rekordin e mëparshëm të vendosur në vitin 2024, sipas të dhënave të BE-së.
Shkencëtarët ia atribuan këtë pjesërisht forcimit të kushteve të El Niño – modelit klimatik ku ujërat sipërfaqësore në Oqeanin Paqësor tropikal bëhen dukshëm më të ngrohta se zakonisht – megjithëse të dhënat klimatike të BE-së argumentojnë se ndryshimi afatgjatë i klimës i shkaktuar nga njeriu mbetet faktori dominues pas rritjes së temperaturave globale.
Megjithatë, të tjerët kanë rezerva nëse El Niño është përgjegjës për rritjen e ngrohjes globale.
Ekspertët e klimës paralajmëruan se këto të dhëna tregojnë një sistem klimatik që ruan sasi gjithnjë e në rritje të nxehtësisë, duke rezultuar në valë më të shpeshta dhe intensive të nxehtësisë me pasoja në rritje për shëndetin publik, ekosistemet dhe infrastrukturën.
Në margjinat e Konferencës së Ndryshimeve Klimatike në Bon, negociatat teknike të OKB-së përpara konferencës së klimës COP31, Dr. William Lamb, studiues i lartë në Institutin e Potsdamit për Kërkimin e Ndikimit të Klimës, tha se Evropa po shkonte drejt një vere tjetër me temperatura rekord dhe ngjarje ekstreme të motit.
Aktivitetet njerëzore e shtynë ngrohjen në 1.37°C në vitin 2025, me temperaturat globale të parashikuara të kalojnë 1.5°C në rreth katër vjet, tha Lamb, duke sugjeruar se shkalla me të cilën nxehtësia po grumbullohet në sistemin e Tokës sugjeron nivele të larta të ngrohjes në të ardhmen.
“Studimi ynë tregon se emetimet e gazrave serrë janë në nivelin më të lartë historik, kryesisht nga djegia e lëndëve djegëse fosile. Ndikimet klimatike tashmë i kushtojnë miliarda ekonomisë së Evropës dhe shkaktojnë dëme të rënda në jetën e njerëzve”, tha Lamb.
I përballur me detyrën e vështirë të frenimit të emetimeve të gazrave serrë, duke zbutur njëkohësisht temperaturat gjithnjë e më në rritje, Komisioni Evropian është zotuar të kalojë nga zbutja e klimës në përshtatje me klimën. Ky ndryshim publik erdhi pasi 1,300 vdekje u lidhën me valët e fundit të të nxehtit në Evropë. /Telegrafi/