Nga dalja në të ftohtë me flokë të lagur te birra e ngrohtë dhe sprejat për hundë, disa zakone që i kemi ndjekur prej vitesh nuk japin rezultatet që mendojmë. Mjekët tregojnë çfarë ndihmon realisht dhe cilat gabime mund ta përkeqësojnë gjendjen
Me ardhjen e vjeshtës dhe uljen e temperaturave, rikthehen ftohjet, kollitja, dhimbjet e fytit dhe hundët e bllokuara. Bashkë me to dëgjohen edhe këshillat e njohura: mos dil me flokë të lagur, vishu trashë, merr vitaminë C, pi diçka të ngrohtë ose mbulohu mirë që ta largosh ftohjen përmes djersitjes.
Por a funksionojnë vërtet këto metoda?
Mjekët gjermanë Eva Hummers, drejtuese e Institutit të Mjekësisë së Përgjithshme në Spitalin Universitar të Göttingenit, dhe Sonja Siegert, eksperte në Institutin Gjerman për Cilësi dhe Efikasitet në Kujdesin Shëndetësor (IQWiG), shpjegojnë cilat këshilla kanë mbështetje shkencore dhe cilat janë thjesht mite.
1. A sëmuremi nëse qëndrojmë në të ftohtë?
Jo domosdoshmërisht. Ftohja shkaktohet nga viruset, jo drejtpërdrejt nga temperaturat e ulëta.
Megjithatë, i ftohti mund të ndikojë në mekanizmat mbrojtës të organizmit. Ajri i ftohtë dhe i thatë mund të dobësojë mbrojtjen lokale të rrugëve të frymëmarrjes, duke krijuar kushte më të favorshme për infeksionet.
Pra, qëndrimi në të ftohtë nuk nënkupton automatikisht se do të sëmureni. Pa praninë e virusit, nuk mund të zhvillohet ftohja e zakonshme.
2. Dalja me flokë të lagur: A kishin të drejtë gjyshet?
Kjo është një nga këshillat më të përhapura.
Flokët e lagur nuk shkaktojnë drejtpërdrejt ftohje, por mund të përshpejtojnë humbjen e nxehtësisë nga trupi, veçanërisht kur jashtë është ftohtë ose fryn erë.
Prandaj, tharja e flokëve para daljes mund t’ju mbrojë nga parehatia dhe ftohja e tepërt e trupit, por nuk garanton mbrojtje nga infeksionet virale.
Edhe veshja shumë e trashë nuk e parandalon domosdoshmërisht sëmundjen.
3. Vitamina C: A mund ta ndalojë ftohjen?
Shumë njerëz fillojnë të marrin vitaminë C sapo ndiejnë shenjat e para të ftohjes.
Por studimet tregojnë se suplementet e vitaminës C nuk e parandalojnë ftohjen te shumica e njerëzve.
Përdorimi i rregullt mund të shkurtojë kohëzgjatjen e simptomave mesatarisht me rreth 8 për qind te të rriturit, por fillimi i marrjes së saj pasi ftohja ka nisur nuk ka treguar përfitime të qëndrueshme.
Nevojat ditore zakonisht mund të plotësohen përmes ushqimit, sidomos agrumeve, specave, lakrës dhe patateve.
4. A është pushimi ilaçi më i mirë?
Gjumi i mjaftueshëm ndihmon funksionimin normal të sistemit imunitar, ndërsa mungesa e tij mund ta bëjë organizmin më të ndjeshëm ndaj infeksioneve.
Kur jeni të sëmurë, është e rëndësishme të dëgjoni sinjalet e trupit dhe të pushoni.
Megjithatë, nuk është e nevojshme të qëndroni vazhdimisht në shtrat nëse ndiheni relativisht mirë.
Një shëtitje e shkurtër dhe e lehtë mund të jetë e pranueshme, por ushtrimet intensive duhet të shmangen gjatë sëmundjes, sidomos nëse keni temperaturë ose lodhje të theksuar, transmeton Telegrafi.
shutterstock
5. Akullorja kundër dhimbjes së fytit: Mit apo e vërtetë?
Edhe pse shpesh dëgjojmë se akullorja e përkeqëson dhimbjen e fytit, kjo nuk është domosdoshmërisht e vërtetë.
Ushqimet e ftohta mund të japin lehtësim të përkohshëm, sepse temperatura e ulët ndihmon në zvogëlimin e ndjesisë së dhimbjes.
Akullorja, kosi i ftohtë ose pureja e frutave të ngrira mund të jenë të dobishme për disa persona.
Megjithatë, ato nuk e trajtojnë infeksionin. Nëse ushqimet e ftohta ju shkaktojnë parehati, nuk ka arsye t’i konsumoni.
6. Birra e ngrohtë: Një ilaç popullor që nuk funksionon
Në disa vende, birra e ngrohtë konsiderohet një metodë tradicionale për trajtimin e ftohjes.
Por nuk ekzistojnë dëshmi shkencore se ajo e përshpejton shërimin.
Përkundrazi, alkooli mund të ndikojë negativisht në hidratimin, gjumin dhe aftësinë e organizmit për ta përballuar infeksionin.
Në vend të saj, një filxhan çaj i ngrohtë ose një pije tjetër pa alkool është zgjedhje më e mirë.
7. Sprejat për hundë: Pse nuk duhen përdorur gjatë?
Sprejat që përmbajnë ksilometazolinë ose oksimetazolinë ndihmojnë në hapjen e hundëve të bllokuara duke zvogëluar ënjtjen e mukozës.
Megjithatë, përdorimi i zgjatur mund të shkaktojë bllokim të përsëritur të hundës, duke krijuar nevojën për përdorim gjithnjë e më të shpeshtë.
Për këtë arsye, ato zakonisht përdoren vetëm për disa ditë, sipas udhëzimit të produktit, shpesh jo më gjatë se pesë deri në shtatë ditë.
Ndryshe nga këto preparate, sprejat me solucion fiziologjik mund të ndihmojnë në lagështimin e mukozës dhe largimin e sekrecioneve, pa shkaktuar të njëjtin efekt rikthyes.
8. A mund ta largojmë ftohjen duke djersitur?
Jo. Djersitja nuk i largon viruset nga organizmi dhe nuk e shkurton drejtpërdrejt kohëzgjatjen e infeksionit.
Nëse keni të dridhura, një batanije mund t’ju ndihmojë të ndiheni më rehat.
Por mbulimi i tepërt, sidomos kur keni temperaturë, mund të shkaktojë mbinxehje dhe dehidrim.
Edhe sauna duhet shmangur gjatë ftohjes, sepse temperaturat e larta mund ta lodhin më shumë organizmin.
9. Sa zgjat ftohja dhe çfarë ndihmon realisht?
Ftohja e zakonshme zakonisht përmirësohet vetvetiu brenda një deri në dy javë.
Nuk ekziston ndonjë metodë që e shëron menjëherë, por disa masa mund t’i bëjnë simptomat më të përballueshme.
Pushimi, lëngjet e mjaftueshme, barnat kundër dhimbjes kur nevojiten dhe kujdesi për hundët mund të ndihmojnë.
Kolla nganjëherë vazhdon edhe pasi infeksioni ka kaluar. Nëse zgjat më shumë se tri javë, përkeqësohet ose shoqërohet me vështirësi në frymëmarrje, temperaturë të vazhdueshme apo gjak në pështymë, duhet kërkuar këshilla e mjekut.
Ajrosja e rregullt e ambienteve gjithashtu ndihmon në zvogëlimin e përqendrimit të grimcave virale në hapësirat e mbyllura.
Në fund, mbrojtja më e mirë kundër ftohjes nuk qëndron te recetat popullore, por te higjiena e duarve, ajri i pastër, gjumi i mjaftueshëm dhe shmangia e kontakteve të afërta me personat e sëmurë. /Telegrafi/