Evropianët prej kohësh kërkojnë të jenë pjesë aktive e negociatave për përfundimin e luftës në Ukrainë, duke shprehur frikën se Uashingtoni dhe Moska mund të arrijnë një marrëveshje pa përfshirjen e tyre.
Por zhvillimet e fundit në diplomacinë ndërkombëtare kanë ngritur shqetësime të reja në kryeqytetet evropiane, shkruan NBCNews, transmeton IndeksOnline.
Shqetësimi kryesor lidhet me një ide të hedhur nga ekipi i presidentit amerikan Donald Trump, sipas së cilës në negociatat e ardhshme mund të diskutohet jo vetëm e ardhmja e Ukrainës, por edhe e gjithë arkitektura e sigurisë në Evropë.
Pikërisht ky është një nga pretendimet që presidenti rus Vladimir Putin ka promovuar prej vitesh: rishikimi i rendit të sigurisë në kontinent, kufizimi i pranisë së NATO-s dhe ndryshimi i marrëveshjeve të vendosura pas rënies së Bashkimit Sovjetik.
Në Evropë, kjo ide është pritur me shqetësim të madh. Zyrtarë të lartë evropianë paralajmërojnë se Uashingtoni mund të jetë duke hyrë në një strategji që i shërben interesave të Kremlinit.
Shefja e diplomacisë së Bashkimit Evropian, Kaja Kallas, ka paralajmëruar se një qasje e tillë rrezikon ta çojë Perëndimin në atë që ajo e cilësoi si “kurthin e Moskës”.
Ndërkohë, ish-presidenti i Estonisë, Toomas Hendrik Ilves, e ka cilësuar situatën si të pazakontë dhe të vështirë për t’u kuptuar.
“E gjithë kjo është mjaft e çuditshme”, është shprehur Ilves në një intervistë për NBC News.
Për Evropën, përfshirja në negociatat për Ukrainën shihet si thelbësore, pasi çdo marrëveshje mes Uashingtonit dhe Moskës mund të ketë pasoja të drejtpërdrejta për sigurinë e kontinentit.
Ironikisht, ndërsa vendet evropiane kërkojnë më shumë ndikim në bisedimet për paqe, tani përballen me mundësinë që në tryezë të diskutohet edhe e ardhmja e NATO-s dhe rendi i sigurisë evropiane, çështje që Moska i ka përdorur prej kohësh për të vënë në pikëpyetje arkitekturën aktuale të sigurisë.
Nuk është ende e qartë se si dhe pse administrata amerikane ka rikthyer në diskutim këtë kërkesë të Rusisë, e cila ishte paraqitur që në vitin 2021 dhe ishte refuzuar gjerësisht nga vendet perëndimore, vetëm disa muaj përpara nisjes së pushtimit të plotë rus të Ukrainës.
Megjithatë, në kohën kur Uashingtoni po shton presionin për arritjen e një marrëveshjeje paqeje, ideja për rishikimin e sigurisë evropiane po rikthehet në qendër të debatit diplomatik.
Për shumë kryeqytete evropiane, rreziku është që negociatat për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë të shndërrohen në një proces ku diskutohet edhe e ardhmja strategjike e vetë Evropës, pa garanci se interesat e saj do të mbrohen.

