Martesat e çifteve me të njëjtin mbiemër zgjatën mesatarisht më gjatë para divorcit, por faktorë të tjerë mund ta shpjegojnë këtë dallim
Te çiftet që kishin të njëjtin mbiemër, martesa para divorcit zgjaste mesatarisht rreth 12 vjet. Te ata që nuk ndanin të njëjtin mbiemër, kohëzgjatja mesatare e martesës ishte më e shkurtër, afërsisht nga tetë deri në dhjetë vjet.
Vendimi për mbiemrin pas martesës për shumë çifte është çështje personale, por një analizë e re sugjeron se mund të ketë lidhje edhe me kohëzgjatjen e martesës. Analiza e të dhënave amerikane gjeti një dallim mes çifteve që pas martesës ndajnë të njëjtin mbiemër dhe atyre që mbajnë mbiemra të ndryshëm.
Sipas analizës së Lyman Stone nga Institute for Family Studies, çiftet që nuk kanë të njëjtin mbiemër divorcohen rreth 50 për qind më shpesh se ata që e ndajnë atë. Përveç kësaj, divorci te këto çifte ndodhte mesatarisht edhe më herët gjatë martesës.
Për analizën u përdorën të dhëna publike për divorcet në Teksas gjatë viteve 2016 dhe 2017. Këto të dhëna mundësuan krahasimin e kohëzgjatjes së martesave në varësi të mbiemrave të bashkëshortëve.
Te çiftet me të njëjtin mbiemër, martesa para divorcit zgjaste mesatarisht rreth 12 vjet. Te ata që nuk ndanin mbiemrin, mesatarja ishte më e ulët, rreth tetë deri në dhjetë vjet. Ky dallim mbeti i dukshëm edhe kur u mor parasysh numri i fëmijëve që çiftet kishin në momentin e divorcit.
Megjithatë, rezultatet nuk duhet të interpretohen si dëshmi se mbiemrat e ndryshëm shkaktojnë divorc. Edhe vetë autori i analizës thekson se personat që zgjedhin ta mbajnë mbiemrin e tyre ose të përdorin mbiemër të dyfishtë mund të ndryshojnë në shumë aspekte nga ata që pas martesës marrin një mbiemër të përbashkët.
Në këtë vendim mund të ndikojnë mosha, bindjet politike, vlerat personale dhe rrethana të tjera jetësore. Për këtë arsye, nuk është e mundur që mbiemri të veçohet si shkaku i drejtpërdrejtë i ndryshimit në normat e divorcit.
Edhe një studim i mëhershëm, i kryer në një rajon të Kanadasë, kishte gjetur një lidhje mes ndryshimit të mbiemrit pas martesës dhe kohëzgjatjes së martesës te çiftet që më vonë u divorcuan. Megjithatë, bëhej fjalë për një kampion relativisht të vogël, prandaj autorët kishin theksuar nevojën për hulumtime të tjera.
Një nga shpjegimet e mundshme është se vendimi për mbiemrin mund të pasqyrojë një grup më të gjerë vlerash dhe pritshmërish që bashkëshortët kanë para martesës. Në këtë kuptim, mbiemri i përbashkët mund të mos jetë arsyeja pse disa martesa zgjasin më shumë, por vetëm një tregues që disa grupe çiftesh ndryshojnë mes tyre në faktorë të tjerë.
Prandaj, këto rezultate flasin më shumë për një lidhje statistikore interesante sesa për një ndikim të drejtpërdrejtë të mbiemrit në qëndrueshmërinë e martesës. Për të vërtetuar një marrëdhënie shkak-pasojë do të nevojiteshin studime më të mëdha dhe më të hollësishme. /Telegrafi/