Çfarë duhet të hani dhe çfarë duhet të shmangni për të parandaluar diarrenë, fryrjen dhe problemet me tretjen pas heqjes së fshikëzës së tëmthit
Operacioni i fshikëzës së tëmthit ose kolecistektomia përdoret më së shpeshti për të zgjidhur problemet që shkaktohen nga gurët në tëmth ose në kanalin biliar, inflamacioni i fshikëzës së tëmthit, polipet e mëdha në tëmth, si dhe inflamacioni i pankreasit i shkaktuar nga gurët në tëmth. Nëse fshikëza e tëmthit nuk funksionon siç duhet, mund të jetë e nevojshme ndërhyrja kirurgjikale për ta hequr atë. Operacioni përgjithësisht konsiderohet me rrezik të ulët dhe shumë pacientë largohen nga spitali të njëjtën ditë. Nëse bëhet një prerje më e madhe, koha e shërimit mund të jetë më e gjatë.
Çfarë mund të presim pas operacionit të fshikëzës së tëmthit?
Fshikëza e tëmthit ndodhet nën mëlçi, në pjesën e sipërme të djathtë të barkut. Ajo mbledh dhe ruan lëngjet tretëse ose tëmthin që prodhohet nga mëlçia. Pas heqjes së saj, është e rëndësishme të konsumohen ushqime që lehtësojnë tretjen, si supat dhe çorbat me bazë perimesh. Së pari, duhet kuptuar pse është e nevojshme një dietë e veçantë pas heqjes së fshikëzës së tëmthit. Pas operacionit, pacienti mund të ketë diarre ose jashtëqitje të shpeshta, të lëngshme dhe ujore. Kjo gjendje mund të zgjasë nga disa javë deri në një muaj, derisa trupi të përshtatet me mungesën e fshikëzës së tëmthit.
Zakonisht, fshikëza e tëmthit liron tëmthin në mënyrë të kontrolluar për të ndihmuar tretjen. Kur ajo hiqet, nuk ka organ që e përqendron dhe e kontrollon tëmthin. Në vend që të ruhet, tëmthi kalon drejtpërdrejt në zorrë. Kjo krijon një efekt të ngjashëm me laksativin derisa trupi të përshtatet. Sasia e yndyrnave që konsumohen ndikon gjithashtu në këtë gjendje. Nëse konsumohen pak yndyrna, tretja është më e lehtë. Konsumimi i sasive të mëdha mund të çojë në diarre më të theksuar, gazra dhe fryrje, transmeton Telegrafi.
Këshilla të shpejta për kujdesin pas operacionit
Ditët e para pas operacionit, ushqimi duhet të përbëhet nga lëngje të pastra, supa të lehta dhe çorba. Alkooli duhet të shmanget të paktën dy ditë pas operacionit. Pas disa ditësh, pacienti mund të fillojë gradualisht të rikthejë ushqimin e ngurtë në dietë. Fillimisht, vaktet duhet të jenë të vogla.
Kur ushqimi fillon të rikthehet në dietë, rekomandohet të shmangen këto ushqime:
• Ushqimet e skuqura
• Ushqimet me përmbajtje të lartë yndyre
• Ushqimet me erë të fortë
• Ushqimet që shkaktojnë gazra
Ushqimet që duhen shmangur pas heqjes së fshikëzës së tëmthit
Diarrea pas heqjes së fshikëzës së tëmthit është e zakonshme dhe zakonisht zhduket brenda disa javësh deri në disa muaj. Për rezultate më të shpejta, mjekët këshillojnë të shmangen:
Ushqimet me përmbajtje të lartë yndyre. Duke qenë se këto ushqime janë më të vështira për t’u tretur, ato duhet të shmangen nëse shfaqen gazra, fryrje apo diarre pas operacionit. Në përgjithësi, yndyrnat nuk duhet të përbëjnë më shumë se 30 për qind të kalorive ditore, ndërsa yndyrnat e ngopura jo më shumë se 10 për qind. Dietologët këshillojnë që të konsumohen ushqime me më pak se 3 gram yndyrë për porcion, ndërsa ushqimet e pasura me yndyrë që duhen shmangur janë:
• Gjalpa
• Yndyra shtazore
• Proshuta
• Mishi viçi
• Mish derri
• Mish qengji
• Mish viçi i ri
• Lëkura e pulës
• Hot-dog
• Salca bolonjeze
• Sallamet
• Krem i yndyrshëm
• Qumësht i plotë
• Akulloret
• Djathi me yndyrë
• Vajra tropikalë si ai i palmës dhe kokosit
• Ëmbëlsira të përpunuara si biskota, kekë dhe torta
Ushqimet pikante. Ushqimet që përmbajnë kapsaicinë, përbërësi aktiv i specave djegës, mund të irritojnë mukozën e stomakut dhe të shkaktojnë dhimbje barku, të përziera, të vjella dhe diarre.
Ushqimet që përkeqësojnë diarrenë. Lehtësim mund të arrihet edhe duke shmangur kafeinën, produktet e qumështit dhe ushqimet shumë të ëmbla.
Ushqimet që duhet të konsumohen pas operacionit të fshikëzës së tëmthit
Nuk ekziston një plan i përcaktuar ushqimor që duhet ndjekur pas heqjes së fshikëzës së tëmthit, por ka disa udhëzime që ndihmojnë në shmangien e problemeve.
Lëngjet. Diarrea mund ta varfërojë trupin nga vitaminat, mineralet dhe lëngjet, prandaj është shumë e rëndësishme të ruhet hidratimi. Duhet pirë shumë ujë, të konsumohen supa dhe pije sportive. Alkooli duhet të shmanget të paktën 2 ditë pas operacionit, sidomos nëse pacienti ende ndjen efektet e anestezisë ose ilaçeve kundër dhimbjes.
Ushqimet me përmbajtje të ulët yndyre. Këto ushqime treten më lehtë dhe kanë më pak gjasa të shkaktojnë gazra, fryrje ose diarre. Pas operacionit, nuk duhet të konsumohen më shumë se 30 për qind e kalorive nga yndyrnat, edhe nëse janë me përmbajtje të ulët yndyre. Opsionet janë:
• Produkte qumështi me pak yndyrë ose pa yndyrë
• Djathë pa yndyrë
• Të bardhat e vezës
• Burgerë vegjetarianë
• Fasule, bizele, thjerrëza
• Tërshërë
• Drithëra integrale
• Oriz integral
• Biskota dhe bukë me pak yndyrë
• Fruta
• Perime
• Supa me bazë perimesh
• Mustardë
• Salca
• Salca të përgatitura me qumësht të skremuar
• Margarinë e lehtë
• Majonezë e lehtë
• Solca të lehta për sallata
Ushqimet e pasura me fibra. Fibra ndihmon në normalizimin e funksionit të zorrëve. Megjithatë, rritja e saj duhet të bëhet gradualisht gjatë disa javëve, pasi rritja e shpejtë mund të përkeqësojë gazrat dhe ngërçet. Ekzistojnë dy lloje fibrash, të tretshme dhe të patretshme, dhe të dyja duhet të jenë pjesë e dietës.
Fibra e tretshme thith ujin gjatë tretjes. Ajo mund të rrisë volumin e jashtëqitjes dhe të ngadalësojë tretjen. Shembuj janë:
• Fasule të zeza
• Fasule të pjekura
• Tofu
• Qiqra
• Produkte soje
• Tërshërë
• Krunde tërshëre
• Mollë
• Bamje
• Panxhar
• Dardha
• Kumbulla
Fibra e patretshme nuk tretet në ujë. Ajo thith lëngje dhe ndihmon në formimin e një jashtëqitjeje më të butë dhe më të rregullt. Burime të mira janë:
• Krunde gruri
• Krunde tërshëre
• Fasule
• Thjerrëza
• Bishtajore
• Manaferrat si manaferra, boronica, luleshtrydhe
• Bizele të gjelbra
• Spinaq
• Lulelakër
• Bishtaja të gjelbra
• Karota
• Patate
• Arra
• Miell integral gruri
/Telegrafi/