Një ndryshim në lëvizjet e përditshme mund të zbulojë më shumë sesa mendojmë për shëndetin e trurit. Ai shpesh kalon pa u vënë re, sepse konsiderohet pjesë normale e plakjes
Ecja më e ngadaltë, humbja e herëpashershme e ekuilibrit apo pengesat gjatë lëvizjes shpesh konsiderohen pasoja të natyrshme të moshës. Veçanërisht kur bëhet fjalë për prindërit ose familjarët e moshuar, këto ndryshime rrallëherë ngjallin shqetësim të menjëhershëm.
Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se disa ndryshime në mënyrën e ecjes mund të lidhen edhe me funksionimin e trurit.
Demenca zakonisht shoqërohet me humbjen e kujtesës, por mund të ndikojë gjithashtu në orientimin hapësinor, koordinimin e lëvizjeve, ekuilibrin dhe aftësinë për të kryer veprimet e përditshme.
Pikërisht për këtë arsye, ndryshimet e pazakonta në ecje nuk duhen konsideruar automatikisht pjesë normale e plakjes.
Çfarë tregon mënyra e ecjes për shëndetin e trurit?
Neurologia Dr. Farwa Ali, specialiste e çrregullimeve të lëvizjes në klinikën amerikane Mayo Clinic, ka shpjeguar rëndësinë e analizës së ecjes në identifikimin e problemeve neurologjike.
Në një material të publikuar nga Mayo Clinic, ajo thekson se mënyra se si një person lëviz mund t’u japë mjekëve informacione të vlefshme për gjendjen e sistemit nervor.
Gjatë vlerësimit, specialistët analizojnë shpejtësinë e ecjes, gjatësinë e hapave, koordinimin e trupit dhe aftësinë për të ruajtur ekuilibrin.
Këta parametra mund të krahasohen me karakteristikat e pritshme për moshën dhe gjendjen shëndetësore të personit.
Sëmundje të ndryshme neurodegjenerative mund të ndikojnë në ecje dhe ekuilibër, ndonjëherë përpara se të vendoset diagnoza.
Megjithatë, neurologia sqaron se nevojiten studime të mëtejshme për të përcaktuar sa me besueshmëri mund të përdoret analiza e ecjes për zbulimin e hershëm të këtyre sëmundjeve, transmeton Telegrafi.
Një ndryshim që mund të vërehet gjatë ngjitjes së shkallëve
Një nga situatat ku vështirësitë në lëvizje mund të bëhen më të dukshme është ngjitja ose zbritja e shkallëve.
Te disa persona me demencë, ndryshimet në perceptimin hapësinor dhe koordinimin e lëvizjeve mund ta vështirësojnë vlerësimin e saktë të lartësisë dhe thellësisë së shkallëve.
Vëmendje të veçantë meriton edhe ecja duke i tërhequr këmbët zvarrë, në vend që ato të ngrihen normalisht nga dyshemeja.
Kjo mënyrë ecjeje mund të rrisë rrezikun e pengimit dhe rrëzimit, veçanërisht në shkallë ose sipërfaqe të pabarabarta.
Organizata Alzheimer Scotland shpjegon se ndryshimet në perceptim, lëvizje dhe ekuilibër mund të ndikojnë në sigurinë e personave që jetojnë me demencë.
A do të thotë ecja e pasigurt se personi ka demencë?
Jo. Ky është një dallim shumë i rëndësishëm.
Ecja e ngadaltë, tërheqja e këmbëve ose humbja e ekuilibrit nuk janë simptoma specifike vetëm për demencën.
Problemet me shikimin, dobësia muskulore, sëmundjet e nyjave, neuropatitë periferike, çrregullimet vestibulare dhe efektet anësore të disa barnave mund të ndikojnë gjithashtu në mënyrën e ecjes.
Sipas Shërbimit Shëndetësor Kombëtar Britanik (NHS), disa forma të demencës, veçanërisht demenca vaskulare, mund të shoqërohen me ndryshime në ecje dhe lëvizje.
Prandaj, një simptomë e vetme nuk është e mjaftueshme për të vendosur diagnozën.
Kur duhet kërkuar kontroll neurologjik?
Vlerësimi mjekësor rekomandohet kur ndryshimet në ecje janë të reja, përparojnë gradualisht ose shoqërohen me probleme të tjera.
Vëmendje kërkojnë sidomos rastet kur personi fillon të ketë vështirësi në orientim, harron rrugë të njohura, pengohet shpesh ose e ka më të vështirë të kryejë veprime që më parë i bënte pa probleme.
Mjeku mund të vlerësojë funksionet njohëse, reflekset, forcën muskulore, koordinimin dhe ekuilibrin, si dhe të kërkojë ekzaminime shtesë sipas nevojës.
Instituti Kombëtar Amerikan për Plakjen (NIA) thekson se diagnostikimi i demencës kërkon vlerësim të gjithanshëm dhe përjashtimin e shkaqeve të tjera të mundshme.
Nëse vështirësia në ecje shfaqet papritur, sidomos bashkë me dobësi në njërën anë të trupit, çrregullim të të folurit ose asimetri të fytyrës, kërkohet ndihmë urgjente mjekësore për shkak të dyshimit për goditje në tru.
Mesazhi kryesor është se ndryshimet në ecje nuk duhet të shkaktojnë menjëherë frikë nga demenca, por as të shpërfillen si pasojë e pashmangshme e moshës. Vlerësimi në kohë mund të ndihmojë në identifikimin e shkakut dhe në parandalimin e komplikimeve, veçanërisht rrëzimeve. /Telegrafi/