Për shumë pronarë makinash, këputja e rripit të dhëmbëzuar është një makth i vërtetë.
Një defekt i tillë mund të shkaktojë dëmtime të rënda të motorit, të cilat mund të kërkojnë riparim të plotë ose edhe zëvendësimin e motorit.
Për këtë arsye, mirëmbajtja e rregullt sipas planit të prodhuesit është thelbësore. Vëmendje e veçantë duhet t’i kushtohet të ashtuquajturit servis i madh, i cili përfshin edhe ndërrimin e rripit të dhëmbëzuar.
Sidomos kur blini një makinë të përdorur, është e rëndësishme të kontrolloni nëse ky servis është kryer dhe sa kilometra ose kohë kanë mbetur deri në ndërrimin e radhës.
Si funksionojnë rripi dhe zinxhiri?
Të dy mekanizmat kanë të njëjtin qëllim: sinkronizojnë rrotullimin e boshtit të motorit me boshtin me gunga, në mënyrë që valvulat të hapen dhe të mbyllen në momentin e duhur. Dallimi kryesor qëndron te materiali dhe mënyra e konstruksionit.
Për një kohë të gjatë, zinxhiri konsiderohej më i qëndrueshëm dhe pothuajse i pathyeshëm. Megjithatë, motorët modernë, veçanërisht ata më të vegjël, kanë sjellë raste të konsumimit, zgjatjes dhe madje këputjes së zinxhirëve. Kjo do të thotë se asnjëri prej dy sistemeve nuk është pa të meta.
Nuk ka një fitues absolut
Nëse po zgjidhni një makinë me zinxhir apo me rrip, veçanërisht në rastin e një automjeti të përdorur, nuk duhet të shikoni vetëm mekanizmin. Shumë më e rëndësishme është të dini se cili motor konkret përdoret dhe nëse ai model ka probleme të njohura.
Nëse motori ka një mbulesë plastike në pjesën e përparme, zakonisht bëhet fjalë për rrip dhëmbëzor. Një mbulesë metalike e mbyllur zakonisht tregon praninë e zinxhirit të shpërndarjes. Megjithatë, ekzistojnë edhe përjashtime, si motori 1.0 EcoBoost i Ford-it, i cili përdor një sistem të njohur si “wet belt”, ku rripi punon brenda motorit dhe është në kontakt me vajin.
Kur duhet të ndërrohen?
Shenjat e konsumimit të rripit nuk janë gjithmonë të lehta për t’u dalluar, veçanërisht te motorët modernë që janë të izoluar mirë nga zhurmat. Prandaj, ndërrimi duhet të bëhet sipas intervalit të përcaktuar nga prodhuesi.
Në motorët e vjetër, zinxhirët mund të zgjasnin pothuajse gjatë gjithë jetës së automjetit. Ndërsa te disa motorë të vegjël modernë, në praktikë mund të kërkohet ndërrimi i zinxhirit edhe pas 60.000–80.000 kilometrash, në varësi të motorit dhe kushteve të përdorimit.
Nga ana tjetër, rripat modernë të dhëmbëzuar, falë materialeve të reja, mund të kenë intervale ndërrimi që arrijnë deri në 300.000 kilometra. Për këtë arsye, në disa raste rripi mund të jetë zgjedhje më e sigurt, por vetëm nëse respektohen me përpikëri intervalet e mirëmbajtjes.
Gjatë ndërrimit të zinxhirit zakonisht ndërrohen edhe tensionuesit dhe udhëzuesit, ndërsa në disa raste edhe pompa e ujit. Edhe për rripin, shpesh rekomandohet kontrolli ose ndërrimi i pompës së ujit.
Përfundimisht, nuk ekziston një përgjigje universale se cili sistem është më i mirë. Gjendja dhe konstruksioni i motorit konkret, mirëmbajtja dhe respektimi i intervaleve të servisit janë shumë më të rëndësishme sesa fakti nëse makina përdor rrip apo zinxhir. /Telegrafi/