Jo çdo send i gëlltitur kalon pa pasoja – disa simptoma kërkojnë reagim të menjëhershëm
Disa qen përpiqen të fusin në gojë pothuajse gjithçka që gjejnë – çorape, dhe, plastikë, letër, gurë e sende të tjera që nuk kanë lidhje me ushqimin. Ndonjëherë kjo është thjesht kureshtje, por në raste të tjera mund të tregojë një problem shëndetësor ose të sjelljes.
Të kuptuarit pse ndodh është hapi i parë për të dalluar një zakon të çuditshëm nga një situatë që kërkon ndërhyrje.
Pse qentë hanë gjëra që nuk janë ushqim?
Ka disa arsye kryesore.
Mosha – këlyshët e eksplorojnë botën me gojë, sidomos gjatë daljes së dhëmbëve. Shumica e kalojnë këtë fazë, por problemi nis kur sjellja vazhdon dhe bëhet zakon.
Kureshtja – edhe qentë e rritur përdorin nuhatjen dhe shijen për të eksploruar mjedisin. Një send me aromë interesante mund të përfundojë lehtësisht në gojë, e ndonjëherë edhe të gëlltitet.
Mërzia dhe stresi – qentë që qëndrojnë gjatë vetëm ose kanë ankth nga ndarja mund të fillojnë të përtypin sende. Kjo sjellje jo vetëm dëmton objektet në shtëpi, por mund të çojë edhe në gëlltitjen e tyre.
Problemet shëndetësore – disa sëmundje dhe mungesa ushqyese mund ta shtyjnë qenin të hajë gjëra të pangrënshme. Anemia, për shembull, mund të lidhet me ngrënien e dheut apo baltës. Ndryshime të tilla mund të shfaqen edhe te sëmundjet inflamatore të zorrëve, sëmundjet e mëlçisë dhe diabeti. Edhe disa barna, si kortikosteroidet, mund të shtojnë oreksin.
Pika – ky është termi për ngrënien kompulsive të sendeve që nuk janë ushqim. Ndryshe nga përtypja e rastësishme, pika karakterizohet nga përsëritja. Qeni mund të hajë vazhdimisht të njëjtin lloj objekti, si çorape, të brendshme, letër, plastikë, dhe, feçe, metal ose gurë, shkruan Dogster, përcjell Telegrafi.
Kur duhet të shqetësoheni?
Përtypja është aktivitet normal për qentë dhe mund të ndihmojë në shëndetin e dhëmbëve dhe mishrave të dhëmbëve, nëse përdoren lodra të përshtatshme.
Por kur sjellja bëhet obsesive, destruktive ose qeni fillon të gëlltisë sende, duhet kontaktuar veterineri. Objektet e huaja mund të shkaktojnë bllokim të traktit gastrointestinal ose probleme me ezofagun dhe, në raste të rënda, mund të kërkojnë operacion urgjent.
Shenjat që tregojnë se qeni mund të ketë gëlltitur diçka problematike janë: të vjellat, ngufatja, humbja e oreksit, sforcimi gjatë jashtëqitjes, feçet e zeza si katran, jargëzimi i tepërt dhe shqetësimi. Nëse shfaqet ndonjëra prej tyre, nevojitet kontroll urgjent veterinar.
Si ta ndaloni këtë sjellje?
Hapi i parë është gjithmonë kontrolli te veterineri, për të përjashtuar shkaqet mjekësore. Nëse dyshohet për pikë ose problem të sjelljes, mund të nevojitet edhe vlerësimi nga një specialist i sjelljes së kafshëve.
Trajnimi është një nga masat më praktike parandaluese. Komanda e besueshme “lëre” ose “hiqe” mund ta ndalojë qenin para se ta gëlltisë sendin. Trajnimi me shpërblime është më i efektshëm sesa ndëshkimi.
Aktiviteti fizik dhe mendor i përditshëm ul mërzinë dhe stresin. Shëtitjet, loja interaktive, ushtrimet dhe lodrat që kërkojnë zgjidhje problemesh mund ta ridrejtojnë energjinë e qenit.
Po aq e rëndësishme është edhe organizimi i ambientit: çorapet në sirtar, sendet e vogla jashtë mundësisë së qenit, mbeturinat të mbyllura dhe të gjithë anëtarët e familjes të ndjekin të njëjtat rregulla. /Telegrafi/