Organizmi ka ritmin e vet dhe një zakon i përditshëm mund ta bëjë tretjen më të lehtë, por mjekët paralajmërojnë edhe sa minuta nuk duhet të tejkalohen në tualet
Zbrazja e rregullt dhe pa vështirësi e zorrëve është më e rëndësishmja, por ekspertët thonë se kryerja e nevojës në një kohë të caktuar të ditës mund të jetë veçanërisht e dobishme për organizmin.
Ata pajtohen se mëngjesi është koha më e përshtatshme për zbrazjen e zorrëve, si për arsye praktike, ashtu edhe për arsye shëndetësore.
– Mëngjesi është zgjedhja më e mirë sepse zakonisht zgjohemi dhe përgatitemi për ta nisur ditën. Me fjalë të tjera, shpesh është më e lehtë ta kryeni nevojën sepse jeni në shtëpi dhe ka të ngjarë të keni disa minuta më shumë për të qëndruar në banjë, kohë që mund të mos e keni gjatë pjesës tjetër të ditës, thotë doktor Rudolf Bedford, gastroenterolog në Qendrën Shëndetësore Providence Saint John’s në Santa Monika të Kalifornisë.
Shumica e njerëzve i zbrazin zorrët në mëngjes. Mjekët thonë se kjo prirje ka edhe arsye biologjike.
– Mëngjesi zakonisht është koha ideale për zbrazjen e zorrëve, sepse zorra e trashë është natyrshëm më aktive pasi zgjohemi. Ritmi cirkadian i organizmit, në kombinim me vaktin e parë të ditës, ndihmon në stimulimin e refleksit gastrokolik. Ky refleks nxit tkurrjet e zorrës së trashë dhe ndihmon në lëvizjen e jashtëqitjes drejt rektumit. Për këtë arsye, shumë njerëz e ndiejnë nevojën për të shkuar në tualet pas ngrënies, shpjegon Stephanie Crabtree, dietologe e licencuar nga Sarasota e Floridës.
Fakti që shumica e njerëzve kanë një rutinë të përditshme mëngjesi mund të ndihmojë gjithashtu në zbrazjen e rregullt të zorrëve.
– Organizmi funksionon sipas një ore të brendshme. Atij i pëlqen që gjërat të jenë të organizuara dhe të bashkërenduara. Mëngjesi është i përshtatshëm sepse zgjoheni në të njëjtën kohë, hani mëngjes dhe ndoshta pini kafe. Gjithashtu, keni më shumë kohë për t’u përballur me ndonjë shqetësim ose parregullsi, shpjegon doktor Bedford.
Duke folur për kafenë, ai shton se kafeina e konsumuar në mëngjes mund ta nxisë lëvizjen e zorrëve, transmeton Telegrafi.
Strategji të thjeshta për një orar të rregullt të zbrazjes së zorrëve
– Zbrazja e rregullt e zorrëve mbështetet në disa zakone kryesore: konsumimin e një sasie të mjaftueshme fibrash, pirjen e lëngjeve dhe aktivitetin fizik. Nëse keni kapsllëk, së pari kushtojuni vëmendje këtyre tri fushave. Edhe përmirësimet e vogla mund të sjellin ndryshim të madh, thotë Crabtree për revistën Prevention.
Zbrazja e zorrëve në mëngjes mund të nxitet edhe me ndryshime të thjeshta në zakonet e mbrëmjes dhe të mëngjesit.
Crabtree dhe doktor Bedford rekomandojnë:
- të ndani kohë pas mëngjesit për të shkuar në tualet, para se të dilni me nxitim nga shtëpia;
- të konsultoheni me mjekun rreth mundësisë së marrjes së një suplementi me magnez para gjumit, pasi ai mund ta nxisë jashtëqitjen në mëngjes dhe te disa persona mund të ndihmojë edhe për gjumin;
- të merrni një suplement me fibra gjatë mbrëmjes, nëse është i përshtatshëm për ju;
- të pini ujë të mjaftueshëm gjatë vakteve, veçanërisht gjatë darkës.
A është e pashëndetshme të kryhet nevoja në një pjesë tjetër të ditës?
Edhe pse mëngjesi konsiderohet koha më e përshtatshme për zbrazjen e zorrëve, si biologjikisht ashtu edhe praktikisht, doktor Bedford thotë se nuk ka asgjë të keqe nëse këtë nuk e bëni në mëngjes.
– Rregullsia është gjëja më e rëndësishme – thekson ai.
Edhe Crabtree pajtohet:
– Në vend që të përqendroheni te koha kur shkoni në tualet, kushtojini vëmendje faktit nëse jashtëqitja është e parashikueshme, e rehatshme dhe nëse zbrazja është e plotë. Këta janë tregues më të mirë të funksionimit të shëndetshëm të zorrëve sesa koha e ditës.
Sa duhet të zgjasë zbrazja e zorrëve?
Jashtëqitja e shëndetshme nuk lidhet vetëm me pamjen e saj dhe numrin e zbrazjeve gjatë javës, por edhe me lehtësinë e kryerjes së nevojës dhe kohën e qëndrimit në tualet.
Mjekët thonë se koha e kaluar në tualet duhet të jetë e shkurtër dhe e përqendruar dhe se ajo mund të shërbejë si një tregues i gjendjes shëndetësore.
Në mënyrë ideale, kryerja e nevojës duhet të zgjasë më pak se pesë minuta. Megjithatë, doktor Adrienne Jirik thotë se një qëndrim prej rreth pesë deri në dhjetë minuta, me disa minuta më shumë ose më pak, mund të konsiderohet normal.
– Për disa njerëz, kjo mund të nënkuptojë nevojën për t’u kthyer në tualet 15 deri në 30 minuta pas zbrazjes së parë, për ta përfunduar plotësisht atë, thotë doktor Jirik, gastroenterologe e certifikuar në Klinikën e Clevelandit.
Jashtëqitja pritet të jetë e butë, e formuar dhe relativisht e lehtë për t’u nxjerrë. Nga ana tjetër, sforcimi i tepërt dhe qëndrimi i zgjatur në tualet mund të shkaktojnë probleme ose, në disa raste, të sinjalizojnë një çrregullim tjetër shëndetësor.
Kur konsiderohet tepër i gjatë qëndrimi në tualet?
– Nëse ju duhen më shumë se 15 minuta për ta kryer nevojën, kjo konsiderohet tepër gjatë. Një nga shenjat karakteristike se keni qëndruar shumë në tualet është ndjesia e shpimit ose e mpirjes në këmbë, për shkak të shtypjes së nervave nga ulësja, thotë doktor Jirik.
Ajo shton se përdorimi i shpeshtë i tualetit gjatë ditës, i shoqëruar me ndjesinë e zbrazjes jo të plotë, sasi të tepërt të jashtëqitjes ose diarre, mund ta rrisë gjithashtu kohën e përgjithshme të kaluar në tualet.
Qëndrimi i zgjatur dhe sforcimi mund të ndikojnë edhe në qarkullimin e gjakut. Doktor Jirik shpjegon se qëndrimi ulur dhe shtyrja mund të shkaktojnë grumbullimin e gjakut në zonën e legenit, duke e zvogëluar kthimin e gjakut drejt zemrës.
– Kjo jo vetëm që mund t’i përkeqësojë ose t’i zmadhojë hemorroidet, por mund të shkaktojë edhe një reagim vazovagal, me ulje të ritmit të zemrës dhe të presionit të gjakut. Kjo mund të jetë e rrezikshme, veçanërisht te njerëzit që kanë sëmundje të zemrës, paralajmëron ajo.
Pasojat e qëndrimit të zgjatur në tualet
Qëndrimi i zgjatur në tualet mund ta rrisë rrezikun e disa problemeve shëndetësore, si:
- hemorroidet;
- fisurat anale, përkatësisht çarjet e mukozës anale;
- prolapsi ose rënia e rektumit dhe, në raste të caktuara, e mitrës;
- plagët nga presioni;
- hernia hiatale;
- mpirja e këmbëve ose neuropatia;
- marramendja dhe humbja e vetëdijes.
/Telegrafi/