Nuk është kurrë herët për t’u kujdesur për trurin – ndonjëherë mjaftojnë 30 minuta ecje në ditë për të bërë një ndryshim
Kujdesi për trurin nuk fillon në pleqëri, por shumë më herët me zakonet që ndërtojmë çdo ditë, shpesh pa e kuptuar. Hulumtimet më të fundit sjellin një mesazh inkurajues: vetëm 150 minuta aktivitet aerobik në javë mund të ndihmojnë që truri të mbetet biologjikisht më i ri dhe mendërisht më i mprehtë, edhe në moshën e mesme.
Një studim i publikuar në Journal of Sport and Health Science tregoi se të rriturit që ushtruan rregullisht për një vit kishin, në incizimet me rezonancë magnetike (MRI), tru që dukej gati një vit më i ri krahasuar me ata që nuk ndryshuan stilin e jetesës.
Çfarë do të thotë që truri “duket më i ri”?
Sot, përmes teknologjisë së rezonancës magnetike, shkencëtarët mund të vlerësojnë të ashtuquajturën “moshë e trurit”, një tregues që mat sa i plakur duket truri krahasuar me moshën kronologjike të personit.
Kur truri rezulton “më i vjetër” se mosha reale, kjo lidhet me:
- rënie të aftësive njohëse,
- funksionim më të dobët fizik,
- rrezik më të lartë për sëmundje kronike,
- madje edhe rritje të rrezikut për vdekshmëri.
Prandaj edhe ndryshimet e vogla në “moshën e trurit” mund të kenë ndikim të madh në perspektivë afatgjatë, transmeton Telegrafi.
- Një vit ushtrime bën dallim të matshëm
Në studim morën pjesë 130 persona të shëndetshëm, nga 26 deri në 58 vjeç. Ata u ndanë në dy grupe:
- Një grup vazhdoi stilin e zakonshëm të jetesës.
- Grupi tjetër ndoqi për një vit program ushtrimesh aerobike.
Programi përfshinte:
- Dy seanca të mbikëqyrura në javë, nga 60 minuta secila,
- Aktivitet shtesë në shtëpi për të arritur rreth 150 minuta ushtrime aerobike në javë, nivel që përputhet me rekomandimet ndërkombëtare për ruajtjen e shëndetit.
Në fillim dhe në fund të studimit u kryen incizime MRI dhe teste të kondicionit fizik.
Rezultatet ishin të qarta:
- Tek grupi që ushtronte, mosha e trurit u ul mesatarisht për rreth 0.6 vite.
- Tek ata që nuk ushtruan, u vu re një rritje e lehtë e moshës së trurit.
- Diferenca mes dy grupeve ishte pothuajse një vit i plotë në favor të atyre fizikisht aktivë.
Pse edhe një ndryshim i vogël ka rëndësi?
Edhe pse më pak se një vit mund të duket një ndryshim modest, studiuesit theksojnë se efektet akumulohen me kalimin e kohës.
Çdo “vit” më pak në moshën biologjike të trurit lidhet me:
- performancë më të mirë njohëse në pleqëri,
- rrezik më të ulët për rënie mendore,
- shëndet më të mirë të përgjithshëm neurologjik.
Nga këndvështrimi i jetëgjatësisë, edhe një “rinovim” i lehtë në moshën e mesme mund të ketë përfitime të rëndësishme në dekadat që pasojnë.
Si ndikon ushtrimi në tru?
Studiuesit analizuan disa faktorë për të kuptuar mekanizmin e këtij efekti, përfshirë:
- përmirësimin e kondicionit fizik,
- presionin e gjakut,
- përbërjen trupore,
- nivelet e proteinës BDNF (Brain-Derived Neurotrophic Factor), e cila luan rol kyç në plasticitetin e trurit.
- Megjithatë, asnjë nga këta faktorë individualisht nuk e shpjegoi plotësisht uljen e moshës së trurit. Kjo sugjeron se aktiviteti fizik vepron përmes mekanizmave më kompleksë, duke përfshirë:
- përmirësimin e qarkullimit cerebral,
- reduktimin e inflamacionit,
- ndryshime të imta strukturore në indin trunor,
- stimulimin e lidhjeve nervore.
Pse mosha e mesme është vendimtare?
Shumica e studimeve mbi trurin fokusohen te të moshuarit, kur proceset e plakjes tashmë janë përshpejtuar.
Ky studim është i rëndësishëm sepse fokusohet te personat në të tridhjetat, dyzetat dhe pesëdhjetat, një periudhë kur ndërhyrja parandaluese mund të ketë efekt maksimal.
Ideja është e qartë: nëse arrijmë ta ngadalësojmë plakjen e trurit përpara se të shfaqen problemet serioze, rriten gjasat për të shtyrë ose reduktuar rrezikun e demencës dhe rënies njohëse në moshë të shtyrë.
Çfarë do të thotë kjo për jetën e përditshme?
Autorët e studimit theksojnë se pjesëmarrësit ishin të shëndetshëm dhe se ndryshimet janë relativisht të vogla, ndaj nevojiten studime më të mëdha dhe më afatgjata për të konfirmuar gjetjet.
Megjithatë, mesazhi mbetet praktik dhe i fuqishëm: Nëse pyesni veten çfarë mund të bëni sot për ta mbrojtur trurin nesër, përgjigjja është e thjeshtë: Lëvizni rregullisht.
Ndonjëherë, “terapia” më e mirë për trurin fillon me një shëtitje të zakonshme. /Telegrafi/