Nga fjordet e egra te dritat veriore – natyrë e paprekur dhe përvoja ekstreme
Grenlanda mund të jetë aktualisht e zhytur në errësirën e thellë të dimrit arktik, por ishulli gjigant me rreth 56 mijë banorë, kryesisht Inuitë, sërish u rikthye në qendër të vëmendjes globale. Këtë herë, jo vetëm për bukuritë e tij natyrore, por edhe për rëndësinë gjeopolitike. Mediat ndërkombëtare raportojnë se presidenti amerikan Donald Trump e ka rikthyer temën e interesit strategjik të SHBA-së për Grenlandën, duke theksuar rëndësinë e saj për sigurinë kombëtare.
Para se politika dhe gjeostrategjia ta nxirrnin Grenlandën në qendër të vëmendjes botërore, ishulli kishte nisur të shfaqej gjithnjë e më shumë si destinacion turistik unik. Vizitorët zbulojnë një territor të egër, pothuajse të paprekur, me natyrë dramatike dhe kulturë indigjene të ruajtur me fanatizëm.
Ishull i akullit, ngjyrave dhe mbijetesës
Rreth 80 për qind e Grenlandës mbulohet nga një shtresë akulli disa kilometra e trashë, çka i detyron banorët të jetojnë përgjatë brigjeve, në vendbanime të vogla me shtëpi shumëngjyrëshe. Inuitët kanë mësuar të mbijetojnë në kushte ekstreme: dimra të ashpër, gjueti foka mbi akull, drita veriore mbi qiell dhe errësirë pothuajse të përhershme. Sot, krahas traditave, ata mbështeten edhe në dyqane lokale dhe logjistikë moderne.
Një nga ndalesat më magjepsëse është Ilulissat, një vendbanim simpatik peshkatarësh i njohur për peshkimin e halibutit dhe karkalecave. Qyteti shtrihet në një gji me shkëmbinj të errët, ku vizitorët mund të ulen në bare lokale dhe të shijojnë birra artizanale, të filtruar, sipas legjendës lokale, përmes blloqeve akulli mbi 100 mijë vjeçare, transmeton Telegrafi.
Akullnaja si katedrale natyrore
Afër Ilulissatit ndodhet një nga mrekullitë më të mëdha natyrore të planetit – Icefjord i Ilulissatit, monument natyror i mbrojtur nga UNESCO. Këtu, ajsbergë sa ndërtesa shumëkatëshe çlirohen nga shtresa e akullit dhe lundrojnë ngadalë në Gjiri Disko, si anije fantazmë.
Varka të vogla turistike i afrojnë vizitorët këtyre kolosëve të akullit, gjithmonë me kujdes. “Një herë pashë një ajsberg të çahej më dysh. Copat ranë në det dhe krijuan një valë gjigante. Nuk qëndrova gjatë aty”, tregon David Karlsen, kapiten i një varke turistike.
Balena – spektakël dhe traditë
Gjigantët e tjerë të Gjirit Disko janë balenat. Vëzhgimi i tyre është një përvojë e jashtëzakonshme përgjatë gjithë bregdetit të thyer të Grenlandës. Por këtu, balenat nuk janë vetëm për t’u admiruar, ato edhe hahen.
Vizitorët shpesh befasohen kur provojnë mattak, një specialitet tradicional grenlandez i përbërë nga lëkura dhe dhjami i balenës, me teksturë që u ngjan çamçakëzëve dhe shije të pazakontë për qiellzën perëndimore.
Lundrimi, aventura dhe eklipsi i vitit 2026
Bregu perëndimor i Grenlandës është veçanërisht i popullarizuar për lundrime turistike, kryesisht nga Amerika e Veriut dhe Islanda. Ajo që dikur ishte një aventurë për eksploratorë të guximshëm, sot po kthehet në turizëm masiv.
Një shtysë shtesë pritet të vijë në vitin 2026, kur eklipsi total i Diellit do të rrisë ndjeshëm numrin e vizitorëve. Kompani si EyOS Expeditions tashmë po planifikojnë udhëtime me anije ekskluzive për t’i vendosur udhëtarët pikërisht në zonën e errësimit total.
Grenlanda e egër – pa rrugë, pa turma
Më pak e vizituar, por jashtëzakonisht tërheqëse, është ana vërtet e egër e Grenlandës. Ajo karakterizohet nga fjorde dramatike, ajsbergë që lundrojnë ngadalë dhe mungesë totale rrugësh. Në disa zona, vetëm rreth 3.500 banorë jetojnë përgjatë bregdetit, të izoluar nga pjesa tjetër e botës.
Në dimër, Inuitët përdorin kryesisht motorë bore, por sllitat me qen mbeten simbol i fortë kulturor. Turistëve u ofrohen ture me qen, që zgjasin rreth një orë, me veshje speciale për t’u mbrojtur nga të ftohtit ekstrem.
Dritat veriore – spektakël i pastër i natyrës
Megjithatë, atraksioni më magjik i dimrit është aurora borealis. Me ndotje minimale të dritës urbane, Grenlanda shndërrohet në një kanavacë të errët ku dritat veriore vallëzojnë lirshëm. Pushimet e dedikuara për vëzhgimin e aurorës po bëhen gjithnjë e më të kërkuara.
Një ishull në ndryshim
Jeta në Grenlandë po ndryshon. Kriza klimatike po shkrin shtresën e akullit, ndërsa ishulli po shndërrohet gjithnjë e më shumë në një figurë kyçe të shahut gjeopolitik global. Për momentin, vëmendja ndërkombëtare po ndriçon një nga destinacionet turistike më të egra dhe më të paprekura në Tokë.
/Telegrafi/