Humbja e punës, divorci, sëmundja apo problemet me fëmijët nuk e përcaktojnë fatin e një familjeje. Psikologët zbulojnë faktorët që bëjnë diferencën mes atyre që e përballojnë krizën dhe atyre që dorëzohen
Humbja e vendit të punës, vështirësitë financiare, sëmundjet, divorci apo problemet e fëmijëve në shkollë mund të tronditin edhe familjet më të qëndrueshme. Megjithatë, ndërsa disa arrijnë t’i kapërcejnë këto sfida dhe dalin më të bashkuara, të tjera përballen me konflikte dhe pasoja afatgjata.
Çfarë është teoria e stresit familjar?
Psikologjia e shpjegon këtë përmes teorisë së stresit familjar, e zhvilluar nga sociologu amerikan Reuben Hill në vitin 1949. Sipas kësaj teorie, rezultati i një krize nuk varet vetëm nga ngjarja, por edhe nga burimet që ka familja dhe mënyra si anëtarët e saj e interpretojnë situatën.
Tre faktorë janë vendimtarë:
- ngjarja që shkakton krizën;
- burimet e brendshme dhe të jashtme të familjes;
- mënyra si familja e përjeton dhe e kupton krizën.
Pse disa familje ia dalin më mirë?
Çdo familje ka rregulla, role dhe mënyra të ndryshme funksionimi. Pikërisht këto ndikojnë në reagimin ndaj stresit. Ajo që për një familje është katastrofë, për një tjetër mund të jetë një sfidë e kapërcyeshme.
Burimet e brendshme përfshijnë aftësinë për të menaxhuar stresin, komunikimin e hapur, kontrollin e emocioneve, vetëbesimin dhe zgjidhjen e konflikteve.
Burimet e jashtme janë mbështetja e familjarëve dhe miqve, siguria financiare, shërbimet shëndetësore, ndihma psikologjike dhe mbështetja nga komuniteti.
Sa më shumë burime të ketë një familje, aq më e madhe është mundësia që ta përballojë me sukses krizën.
Si duhet vepruar në kohë të vështira?
Nëse një prind humb punën ose fëmija shfaq probleme në shkollë, reagimi impulsiv zakonisht e përkeqëson situatën. Psikologët rekomandojnë komunikim të qetë, bashkëpunim me familjen dhe kërkim të ndihmës profesionale kur është e nevojshme.
Si të ulni stresin në familje?
Ekspertët sugjerojnë disa hapa të thjeshtë:
- organizoni biseda të rregullta familjare;
- kaloni kohë cilësore me njëri-tjetrin;
- krijoni një kënd të qetë për relaksim në shtëpi;
- mos hezitoni të kërkoni ndihmë psikologjike ose terapi familjare kur konfliktet bëhen të vazhdueshme.
Mesazhi kryesor
Teoria e stresit familjar tregon se kriza nuk e përcakton të ardhmen e një familjeje. Më vendimtare janë mënyra si anëtarët komunikojnë, mbështesin njëri-tjetrin dhe shfrytëzojnë burimet që kanë në dispozicion. Pikërisht këto aftësi e bëjnë një familje më të fortë dhe më të qëndrueshme përballë sfidave. /Telegrafi/